Cide’nin zengin bitki örtüsüne sahip köylerinde kendiliğinden yetişen ve halk arasında “Salep Orkidesi” ya da “Dil Orkidesi” olarak bilinen yaban orkidesi türleri, doğadaki özel yerini koruyor. Görsel zenginliğiyle dikkat çeken bu bitki, hem tıbbi ve ekonomik değeri hem de neslinin tehlike altında olması sebebiyle devlet tarafından sıkı tedbirlerle korunuyor.
Kökünde “Altın” Var Ama Doğadan Toplamak Yasak!
Yaban orkidelerinin toprak altındaki yumruları, kış aylarının vazgeçilmez içeceği olan salebin ve ünlü Maraş dondurmasının ham maddesi olarak kullanılıyor. Kültür ortamında izinli olarak yetiştirilen salebin kurutulmuş kilogram fiyatı 12 bin TL’ye kadar alıcı bulduğu için üreticiler tarafından “topraktaki altın” olarak nitelendiriliyor.
Ancak ticari değeri bu denli yüksek olan bitkinin doğadan kaçak olarak sökülmesi, ekolojik bir yıkıma yol açıyor. Çünkü sadece 1 kilo salep elde edebilmek için doğadaki binlerce yaban orkidesinin sökülerek öldürülmesi gerekiyor.
2026 Yılı Koparma Cezası Rekor Seviyede: 699 Bin 245 TL
Biyolojik çeşitliliğin korunması amacıyla salep orkideleri, uluslararası CITES Sözleşmesi ve ulusal yasalar kapsamında kesinlikle koruma altındadır. Doğa Koruma ve Milli Parklar (DKMP) Genel Müdürlüğü mevzuatına göre; koruma altındaki bu bitkiyi doğadan koparmanın, yumrularını sökmenin veya ticaretini yapmanın cezası 2026 yılı itibarıyla kişi başı 699 bin 245 TL idari para cezası olarak uygulanıyor. Eğer bitkinin yetiştiği doğal habitat tahrip edilirse bu ceza 3,4 milyon TL’ye kadar çıkabiliyor.
Yetkililerden Cidelilere Uyarı: “Fotoğrafını Çekin, Doğasında Bırakın”
Cide köylerindeki meralarda, çayırlarda ve ormanlık alanlarda bu bitkiye rastlayan vatandaşların çok dikkatli olması gerekiyor. Yetkililer, hem yüksek cezai işlemlerle karşılaşılmaması hem de Cide’nin biyolojik mirasına sahip çıkılması adına, yaban orkidelerinin yerinden sökülmemesini, ticari amaçla toplayan yabancı kişilerin ise vakit kaybetmeden jandarma veya kolluk kuvvetlerine bildirilmesi gerektiğini önemle hatırlatıyor.
